Seni sevdim,

notalar ve yorum

   
dr. memo g. schachiner
bu sayfa hakkındaki görüşleriniz/ sorularınız (forum)
kontakt
home
start: 1 march 2002, up-date: 10 mai 2005
Unë ty moj të kam dashe (Seni sevdim)
 
Aşağıdaki notalar, Ramadan Sokoli'nin "Folklori muzikor shqiptar Morfologjia, ARNAVUT MÜZİK FOLKLORU, MORFOLOGİ" adlı kitabından (Tiranë 1965, S. 24 - 33) alınmıştır.
Original Dr. Ardian Ahmedaya'nın özel arşivinde bulunmaktadır ve dostlukla istifademe sunulmuştur.
Sokoli Arnavut makamlarının "Makame" tasnifinde bu şarkıyı, "Divan" Makamı'na yerleştiriyor. Notaların altında "Divan" skalasını da gösteriyor.
Bu skala, Osmanlı Sarayının San'at Müziği'ndeki "Maqam Şakhnaaz" ın çıkıcı skalasıyla tamamen özdeştir.
Örneğimiz ama, 7. ölçüden itibaren Sokoli'nin çizdiği skaladan ayrılıyor:
Do Diyez sesi ( Osmanlı Sarayının San'at Müziği'nde Şakhnaaz sesi) yükseltilmesini kaybediyor. Böylece yerini Do ( Osmanlı Sarayının San'at Müziği'nde Şakhnaaz sesi) sesine bırakıyor.
 
img0000000523
Sokoli'ye göre maqamların ses strukturları "kristalleşmiş bir şema" göstermiyor. "Her zaman sabit" değiller, sallanıyorlar". (Sokoli, 1965, S. 26)
Örneğimizi ama, maqamın açıkca belirli olmayışı yahut da dikkatsizce uygulanması ile açıklayamayız.
Çünkü, Şakhnaaz maqamının iki skalası vardır:
Çıkıcı skala, yukarıda belirttiğimiz gibi, Sokoli'nin çizdiği skala ile özdeştir.
Melodi çizgisi aşağıya doğru hareket ettiğinde ama, maqamın inici skalası geçerlidir.
İnici skalada ilk tetrakord aynı kalır. İkinci tetrakordda ise, iki ses değişir: Si Bemol (=Newroz) sesi bir synthonik komma alçalır ve yerini Si bemol (=Acem) sesine bırakır.
Do Diyez (=Şakhnaaz) ise Do (=Rast) ile yer değiştirir.
Şarkının bir ses kaydını bir audiokasten dinleme zevkine de vardım.
Tekrarlanan bir saz girişi, küçük bir orkestra tarafından icra ediliyor. Orkestra hem batının, hem doğunun bazı aletlerini aynı zamanda kullanıyor. Böyle durumlarda daima olduğu gibi, bazı akort sürtüşmeleri "normal".
Tamamen sesine hakim şarkıcı hanım ise, hayran edici bir presizyon ile, maqamat müziğinin ses sistemi içinde yorumluyor.
İntonasyon (seslendirme), Osmanlı Sarayının San'at Müziği'nin şakhnaaz yorumu (böylesine güzel icra edildiği durumları kastederek) ile özdeş duyuluyor.
Şarkıcı hanım (Balkanlar'da çoğu zaman abartılan) vibratodan tamamen feragat ediyor.
Buna karşılık, olağanüstü gelişmiş bir fraze etme ve legato san'atı ortaya koyuyor.
Tel'if hakları probleminden dolayı bahsettiğim kaydı bu sayfalarda yayınlayamayacağım için üzgünüm.